نویسندگان
تبلیغات
کد HTML تبلیغ
بازدید از سایت
امروز : ۲۸ آذر ۱۳۹۳
بازدید امروز : 3851
بازدید دیروز : 5141
تعداد نظرات : 2547
تعداد مطالب امروز :0 عدد
تعداد مطالب : 1512
کل بازدیدها : 5768799
خروجی فید امروز : 53
ورودی گوگل امروز : 291
افراد آنلاین :10 نفر

 

تابستان 1385

تهیه و تنظیم :رضا قربانی ریک

 این متن خلاصه ای از پژو هش مردم شناختی در مورد، فرهنگ، آداب و رسوم، سنن و … در بخش رودبنه از توابع شهرستان لاهیجان می باشد. برخی اطلاعات جمعیتی و آماری در این پژوهش وجود ندارد که به دلیل عدم همکاری شهرداری رودبنه ناقص مانده است.

 

1- قلمرو مکانی روستا

-   جغرافیای سیاسی

بخش رودبنه در پنج كيلومتري  شهرستان لاهيجان قرار دارد.اين بخش از دو دهستان رود بنه /Rud bane / و شيرجوپشت / Sheir ju posht / تشكيل شده است. مساحت اين بخش 153/172كيلومتر مربع است.

مساحت دهستان رود بنه km311/58 و داراي 19 آبادي ودهستان شيرجوپشت m k  /113 و داراي 3 آبادي است .

درسالهای 1337-1335هجری قمری این شهر مرکز فرماندهی کل قوای شرقی جنگل درشرق گیلان بود در شاهد حوادثی از پیکارهای نامنظم بوده که در کوهستانهایش از جمله دیلمان روی داد .

 

 

-      جغرافیای طبیعی

از نظر جغرافیای طبیعی شهرستان‌ لاهيجان‌ در شرق‌ گيلان‌ واقع‌ شده‌ است‌ و از شمال‌ به‌ درياي‌ خزر، از جنوب‌ به‌شهرستان‌هاي‌ لنگرود و سياهكل‌، از شرق‌ به‌ شهرستان‌ لنگرود و از غرب‌ به‌ شهرستان‌ آستانه‌اشرفيه‌ محدود مي‌شود.

مساحت‌ اين‌ شهرستان‌ معادل‌ 3/584 كيلومتر مربع‌ است‌. اين‌ ميزان‌حدود 4 درصد از مساحت‌ استان‌ گيلان‌ و 35% درصد از مساحت‌ ايران‌ است‌.

اين‌ شهرستان‌ درمحدوده‌ 37 درجه‌ و35 دقيقه‌ تا 37 درجه‌ و 24 دقيقه‌ عرض‌ شمالي‌ و 49 درجه‌ و 45 دقيقه‌ تا 50 درجه‌ و 14 دقيقه‌ طول‌ شرقي‌ واقع‌ شده‌ است‌.

وضع‌ توپوگرافي‌ زمين‌ در ناحيه‌ لاهيجان‌ به‌ گونه‌ايست‌ كه‌ هر چه‌ از شمال‌ ناحيه‌ به‌ طرف‌جنوب‌ پيش‌ برويم‌ بر ارتفاع‌ افزوده‌ مي‌گردد، به‌ طوري‌ كه‌ ارتفاع‌ ناحيه‌ از 27 – متر تا حدود 800متر در نوسان‌ است‌.

خاكهاي‌ موجود در شهرستان‌ لاهيجان‌ عموماً حاصل‌ جلگه‌هاي‌ آبرفتي‌رودخانه‌اي‌ و رسوبي‌ مي‌باشد و از لحاظ‌ كشاورزي‌ داراي‌ ارزش‌ بالايي‌ است‌.

اراضي‌ پست‌ و شورنزديك‌ به‌ سواحل‌ دريا با بافت‌ سنگين‌ و بسيار سنگين‌ در شمال‌ شرقي‌ شهرستان‌ لاهيجان‌ واقع‌شده‌ كه‌ از استعداد كمي‌ براي‌ كشاورزي‌ برخوردارند.

.. فاصله‌ اين‌ روستا از رودبنه‌ تقريباً 10 كيلومتر است‌.

آب‌ و هواي‌ اين‌ روستا معتدل‌ و مرطوب‌ و بارش‌ باران‌ زياد است‌ميانگين‌ سالانه‌ باران‌ شهر لاهيجان‌ 1400 ميليمتر ميانگين‌ سالانه‌ دماي‌ آن‌ 4/16 درجه‌سانتيگراد و ميانگين‌ رطوبت‌ نسبي‌ سالانه‌ 80 درصد است‌ باد غالب‌ سالانه‌ اول‌ در اين‌ شهرستان‌از مهر تا پايان‌ فروردين‌ از جهت‌ غرب‌ و شمال‌ غربي‌ و باد غالب‌ سالانه‌ دوم‌ از ارديبهشت‌ تا پايان‌شهريور از شمال‌ شرقي‌ مي‌وزد.

در طول‌ تابستان‌ نيز هواشرجي‌ و مرطوب‌ است‌

منزل مورد مطالعه در ميان محله رودبنه واقع شده است كه ميان محله در طول جغرافيايي 50 درجه و1 د قيقه و45 ثانيه و عرض جغرافيايي 37 درجه و 15د قيقه و 50 ثانيه قرار دارد.    

اقليم آن شبيه به لاهيجان و بسيار مناسب براي كشت برنج است، منبع اقتصادي مردم منطقه برنج است.

رودبنه كاملا درمنطقه جلگه اي مركزي واقع شده است كه حاصل رسوبات به جا مانده ا ز رودهاي گيلان مي باشد. 

از جمله وقایعی که در لاهیجان اتفاق افتاده ست ، زمین لرزه ای است که در سال 1088هجری قمری در این شهر واقع شده است ، که قطب الدین لاهیجی مولف کتاب محبوب القلوب بدان نیز اشاره می کند که در روز چهارشنبه عید قربان سال1088 هجری قمری هنگام نماز صبح زمین لرزه ای رخ داد که در حدود 6 دقیقه طول کشید و تمام مساجد خصوصا مسجد جامع و مناره ها و مقبره ها وظریهایشان  و حمامها و پلهای بی شمار ویران شده است . 

در سنه ی  هزار و دویست وسه (1203هجری قمری ) زلزله ی عظیمی شده و خیلی خرابی به هم رسانید . 

 

اطراف رودبنه مزارع برنج قرار دارد زمينهاي زير كشت اين منطقه 558 هكتار است.كه 87/82 % آنها به كشت برنج ، 9% به درخت گرد و، 73/3 % به درخت توت، 53/3 % به   ا نواع درختان مثمر، 69/0 % به درختان ميوه و 18/0% به كشت چاي اختصاص دارد.

 

 جغرافیای   فرهنگی(- زبان و مذهب  )

مردم منطقه به گويش گيلكي شرق گيلان تكلم مي نمايند و گيلكي خود به چند شاخه تقسيم مي شود كه هر چه به طرف شرق و جنوب پيش برويم، گويشها با يكديگر اندك اختلافي پيدا مي كنند.

 توجه به تحقيقات انجام يافته مردم گيلان همانند ديگر انسانها ابتدا معتقد به وجود خدايان مختلف بوده و پس از طي مراحلي چند به پرستش خداي يگانه پرداخته اند .

بعد از نفوذ اسلام از آيينهاي گذشته خود عدول نموده  پس از طي مراحلي چند به پرستش خداي يگانه پرداخته اند .و به دين مبين اسلام گرويدند و به فرق مختلف شيعه ، سني ، زيدي ، باطني و نقطوي تقسيم شدند كه سرانجام اكثريت در رديف شيعه 12 امامي درآمدند .

تمامي ساكنين دهستان رودبنه مسلمان و شيعه دوا زده امامي هستند.

 

2- ساختار    اقتصادی

شغل اصلي ساكنين رودبنه كشاورزي است كه نوغانداري و كشت سبزيجات نيز درآن مرسوم است. متاسفانه در سالهاي اخير، باغهاي توت به مزارع و نقاط مسكوني و گاهي مخروبه تبديل شده است ودر حال حاضرتا حد زيادي از رونق افتاده است . كشت صيفي جات نيز تا حدودي باعث چرخش اقتصادي اين بخش مي باشد .  بعضي از انواع صيفي جات كه در منطقه كشت مي شوند عبارتند از: انواع باقلا، ترب، خيار، گوجه فرنگي، بادمجان، فلفل سبز، و سبزيجات مختلف.

لازم به ذكر است كه كشت كنف نيز در گذشته در اين منطقه رايج بود، ولي كم كم از رونق افتاد و اكنون كمتر كسي حاضر به كشت اين محصول كشاورزي مي باشد. زيرا برداشتكنف زحمت زيادي دارد وبا توجه به پايين بودن بهاي آن، دهقانان رغبتي به كشت آن ندارند.

نگهداري حيوانات خانگي هم تقريبا نقش مهمي در اقتصاد خانواده ها دارد. روستائيان علاوه بر كار كشاورزي ، اقدام به نگهداري تعدادي دام مي نمايند كه در درجه اول از فراورده هاي آن استفاده نموده و مازاد آنرا نيز به فروش مي رسانند.

زنان در زمينه اقتصاد خانواده پا به پاي مردان خود كار مي كنند. در كشت برنج كه منبع اصلي درآمد ساكنين اين روستا است، نقش مهمي را ايفا مي كنند و مراحلي از قبيل : نشاء /Nesha / ، وجين /Vejin/ ، و دوباره /Dubare / منحصرا توسط آنها انجام مي گرفت و حتي در مراحلي ديگر نيز همراه مردان به فعاليت مي پردازند. زنان در گذشته نيز كه نو غانداري رواج داشت در كار پرورش كرم ابريشم نقش خاصي را ايفا مي كردند.

 

3- ساختار اجتماعی      

- وجه تسمیه

بنه / bana / به معنای طناب باریک  ، درختی از تیره سماقی ها که شبیه پسته معمولی بود ، بارواسباب و رخوت خانه ، اصل، ریشه و همچنین به معنای وسایل خانه مال و دارایی و زمین آمده است . و رودبنه به معنای زمینهای حاشیه رود قابل توجیه است . 

چون در گذشته رودبنه در معرض سیلابهای رودخانه سفید رود قرار داشت ولی امروزه به دلیل ایجاد سد منجیل این آسیب پذیری کم شده است.

 

- جمعیت

جمعيت اين بخش 36085 نفرمي باشد كه از اين تعداد،17657نفرمرد و18428نفرزن        مي باشند.

جمعيت دهستان رودبنه/Rud bane  / 16543 نفر وتعداد خانوار اين دهستان 464 خانوا ر   مي باشد.

 

- طبقات اجتماعی

روستائیان این منطقه از گذشته تا کنون دارای قشرهای مختلفی بوده اند که به مرور زمان این قشربندیها دچار تغییرو تحول شده است ، دلایل تغییرات فوق متنوع و وسیع می باشد .

 حتی در بین کشاورزان نیز می توان دو گروه کشاورزان مرفه و کشاورزان فقیر را متمایز نمود .

     الگوی سکونت رودبنه خطی است و علت آن واقع شدن در کنار جاده می باشد . این جاده عامل مهم ارتباطی مردم منطقه می باشد و باعث شده که افراد در کنار آن به ساخت و ساز و فعالیتهای تجاری ، اقتصادی ، فرهنگی و اجتماعی روی آوردند .

مزارع در اطراف خانه ها قرار دارد .

 

4-  ساختارفرهنگی


- خوراک

از غذاهاي محلي منطقه مي توان به موارد زير اشاره نمود:

يخ ني / Yakheney / كه با پياز و باقلي و مرغ درست مي شد.كدو قالي / Kadogaley /       ( كدوي حلوايي را قطعه قطعه كرده وبا برنج مي پختند بعد مقداري كره داخل آن ريخته و      مي گذاشتند تا خوب پخته وله شود وقتي مي پخت شير و نمك را به آن اضافه مي كردند وصبر مي كردند تا جا بيفتد ، حاضر كه مي شد داخل بشقاب ريخته و روي آن شكرودارچين           مي ريختند.)، بي جي كباب / Bejekabab / (سبزي قورمه) ( گوشت+ سبزي « تره ،جعفري ، گشنيز ومقداري هم سبزيجات معطر مثل : خلواش، چوچاق،پونه» + لوبيا قرمز يا لوبيا چشم بلبلي+ آبغوره )،سيراويج/ Seiraveij / ( برگ سير خردشده و سرخ شده + تخك مرغ + نمك وفلفل ) ، پنير اويج / Paneiraveij / (پنير را خرد مي كردند و با كره كمي سرخ كرده بعد روي آنها تخم مرغ مي زدند.) ، ميرزا قاسمي (بادمجان كباب شده و از پوست جدا شده + سير له شده +گوجه فرنگي + تخم مرغ + نمك و فلفل ) ، تاسي كباب « طاس كباب » ( گوشت + پياز + سيب زميني + گوجه فرنگي + سماق ؛ همه مواد را حلقه حلقه كرده و در ديگي به رديف   مي چينند و مي گذارند درحرارت ملايم بخار پزشود.) ، باقلا قاتق / Bagelagatog / ( باقلاي از دو پوست جدا شده + شويد خشك يا تر+ سير+ تخم مرغ + روغن يا كره + نمك وفلفل و زردچوبه) ، خالوآبي / Khaloabay / ( آلوچه + آرد برنج + نعناع ،خلواش،گشنيز و چوچاق + شكر+ تخم مرغ ، آلوچه ها را مي پختند و از هسته و پوست جدا مي كردند آرد برنج را در دو ليوان آب حل كرده و به شيره آلوچه اضافه مي كردند و مي گذاشتند تا خوب پخته شود بعد سبزي ها را سائيده و داخل مواد مي ريزند يكي دو جوش كه زد شكر را اضافه مي كردند، بعد تخم مرغ رابه آن اضافه كرده و سرآخر مقداري هم روغن داخل مواد مي ريختند.) و …

نانهاي محلي :

نانهاي محلي شامل : نان تيمجان / Teimjan / ، نان خلفه / Kholfeh /   ( آرد برنج + خلفه دانه يا كشتا دانه « تخم شنبليله » + نمك وآب و در صورت تمايل مقداري كدوي پخته شده به اين ترتيب كه تمام مواد را باهم مخلوط مي كردند و با دست ورزمي دادند و مي گذاشتند تا 6يا7 ساعت بماند بعد به اندازه يك مشت برداشته و با دست و روي سيني گرد مي كردند وروي ظرف سفالي كه توُئِه / toeah / نام دارد و روي آتش گذاشته مي شود مي پختند ) و …

 شيرينيها و مرباها :

شيرينيها و مرباها شامل : حلوا- مرباي به- بالنگ- انار پته/ Anarpateh/ (انگور را دانه دانه كرده ودرظرفي مي ريختند وروي آتش مي گذاشتند تا جوش بيايد، كمي خاكستر را در ظرفي ديگرريخته و مقداري آب انگور به آن اضافه مي كردند وهم مي زدند و مي گذاشتند تا ته نشين شود بعد آنرا داخل ديگ انگور ريخته وروي آتش كم مي گذارند تا بپزد وآب انگوراز بين رفته و مواد سفت شود كه دراين صورت انار پته حاضراست در صورت تمايل كمي تخم گشنيزهم به آن اضافه مي كردند.) دوشاب / Dooshab / ( انگوري كه براي پختن دوشاب استفاده مي شود به آن سك انگور مي گويند چون براي خوردن مناسب نيست ابتدا انگور رادانه دانه كرده و دريك ظرف مي ريزند و خاكسترالك شده را روي انگور مي پاشند و مي گذارند تا يكساعت بماند بعد آنرا له كرده واز الك رد مي كنند هسته و پوست آنرا جدا نموده و با ملاقه بلند چوبي تقريبا ً يكساعت آنرا هم مي زدند و مي گذاشتند تا ته نشين شود آنگاه آب انگور راكه بالاي ظرف مانده برداشته و در ظرفي ديگر مي ريختند و مي گذاشتند روي آتش تا بجوشد و غليظ گردد كه به اين شيره انگور دوشاب مي گويند. لازم به ذكر است كه دوشاب دونوع است : دوشاب انگورو دوشاب اربه « خرمالوي وحشي » كه طرزتهيه آن مثل دوشاب انگوراست.) و…

 

-پوشاک

 

-آیین ها

شب چله / Chelleh / ( يلدا ) :

دراين شب درظرفي 7 نوع ميوه را مي چيدند كه شامل انار،خوج / khoj/ ( گلابي وحشي ) ، به ، پرتغال ، آ ب كونوس / Konoos/ ( ازگيل ) ، هندوانه و … بود. مادر خانواده معتقد بود كه اگر افراد خانواده در اين شب از اين ميوه ها بخورند در فصل زمستان هرگز دچار سرما خوردگي نمي شوند.

درشب چله / Chelleh / آجيل هم مصرف مي كردند.آجيل آنها شامل    تخم كدو، تخم هندوانه ، پشم باقله / Pashame bageleh  /  يا شوشه باقله / Shoshe bageleh / ( سويا ) ، بادوم      / Badom / (بادام زميني ) بود.

دراين شب حافظ مي خواندند و افرا د خانواده براي يكديگر فال مي گرفتند يعني ابتدا سوره حمد را مي خواندند بعد نيت مي كردند و حافظ را قسم   مي دادند و سپس كتاب را باز مي كردند و فال خود را مي خواندند.

 

عيد نوروز:

قبل از تحويل سال نو سفره هفت سين را در تازه درين / Tazehderin / مي چيدند ، روي سفره هفت سين سكه ، سيب ، سركه ، سير ، سمنو ، سبزه ( گندم سبز شده ) ، ماهي كوچك ( قرمز نبود ) انواع شيرينيها و نقل ، نانهاي محلي ، انواع آجيل كه شامل : تخم كدو، تخم هندوانه،    بادام زميني و … بود ، آب آلبالو و آب انجير مي گذاشتند. سفره هفت سين تا هفت روز پا بر جا بود و بعد از آن آنرا جمع مي كردند.

بعد ازتحويل سال نو اعتقاد داشتند كه اولين كسي كه به خانه آنها بيايد ، بايد سيد باشد زيرا او با ورود خود بركت و سلامتي را براي افراد خانواده به ارمغان مي آورد. براي ديدار از افراد خانواده پر مهر دوستان و اقوام اكثرا دسته جمعي مي آمدند.

 

 

آيينها و مراسم عزاداری

آيينها و مراسم عزاداری نیز  عبارت بودند از: شب اول ماه, ماه محرم و روز عاشورا, ماه رجب, ,نيمه شعبان, اعتقادات و رسوم ماه رمضان(عيد فطر) عيد قربان وعيد قدير، مراسم سه، هفت ، چهل و سالگرد یک فرد فوت شده و …

 

 

-باورها

اعتقادات يك جامعه ريشه در فرهنگ همان جامعه دارد. در مورد باورهاي اين روستا مي توان به موارد زير اشاره كرد :

- در داخل كفش فردي كه چشمش شور بود ، فلفل مي ريختند.

- آدمي را كه چشمش شور بود مستقيم در چشمانش نگاه مي كردند و  با سن   / Basen / خودشان را نيشگون مي گرفتند كه در زبان محلي به آ ن چوم بلوس / Choombooloos / يا پيلسكن / Pilesken / مي گفتند.

اگر فرد بد چشمي به كودكي نگاه مي كرد از طرف خودشان به بچه نگاه و باسن بچه را نيشگون مي گرفتند.

- اول ماه قمري به غريبه ها اجازه ورود به خانه ها يشان را نمي دادند مگر اينكه از خوش قدم بودن اومطمئن شوند و يا اينكه فرد غريبه بايد با خود يك جلد قرآن و يك كاسه آب مي آورد.

- بچه هايي كه متولد روز بودند مي توانستند اول ماه قمري به خانه آنها بيايند.

- روزاول ماه قمري اگر هوا باراني بود ، مي گفتند آن ماه تا آخربارندگي است خصوصا اگر از 27 ماه تا اول ماه ديگر بارندگي ادامه مي يافت. ( سه روز آخر ماه )

- روزهاي 13 و 23 و 27 ماه را معمولا عروسي نمي گرفتند و خوش يمن نمي دانستند

- به هنگام ماه گرفتگي، تشتي از آب را كنار چاه مي گذاشتند تا عكس ماه درون آن بيفتد چون معتقد بودند با اين كار، ماه گرفتگي زودتر به پايان مي رسد.

- درهنگام وزش باد شديد، فرزند بزرگ خانواده چاقو را در زمين فرو مي برد تا از شدت وزش باد كاسته شود. درعيد قربان، گوسفند قرباني را بين افراد محل تقسيم مي كردند و خونش را در گودالي ريخته و به همراه استخوانها خاك مي كردند زيرا اعتقاد داشتند كه استخوان گوسفند نذري را نبايد حيوانات ديگر بخورند.

- بيل و كلنگ را به خانه تكيه نمي دادند چون اعتقاد داشتند، كه اگربيل وكلنگ را به خانه تكيه دهند خانه خراب مي شود.

- جارو و خاك اندازرا نبايد وارونه گذاشت چون از نظرآنها حادثه بدي براي افراد خانه پيش مي آمد.

- پوست پياز و تخم مرغ اگر در جايي مي ريخت، نبايد كسي از روي آن رد شود چون معتقد بودند كه شخص طلسم مي شود.

- روي بَراسون /Barason  / (زيردَر) نمي گذاشتند كسي بنشيند و اعتقاد داشتند كه اگركسي روي آن بنشيند، مادرش از دنيا مي رود.

-  كفش را روي كفش نمي گذاشتند چون اگر كفشها روي هم مي ماند، مي گفتند كه صاحب آن دشمن زياد دارد.

- درعصرچهارشنبه سوري مادرخانواده، شاخه هاي كيش / Kesh / (شمشاد) را به همراه شكوفه هاي درخت آلوچه در قسمت چفتِ /Cheft  / (كليد) دَرتازه درين و دو طرف بالاي آن مي گذاشت و بعد سه صلوات مي داد وداخل اتاق مي رفت وآرزوي سلامتي و سعادت براي افراد خانواده در سال جديد مي كرد. شاخه هاي كيش و آلوچ ه را بخاطربركت وسرسبزي دركنج و وسط دَرمي گذاشتند.

 

-بازی ها

دررودبنه صورتهاي متفاوتي از نمايش و ورز شهاي سنتي وجود داشته و دارد ، كه بعضي از آن ها از قبيل : نمايشهاي عروسكي؛خيمه شب بازي ، به طوراقتباسي از فرهنگهاي همسايه گرفته شده است ،در حالي كه نمايشها و ورزشهاي سنتي نظير؛ كشتي گيله مردي و ورزا جنگ و بند بازي كه كارهاي يالانچي پهلوان دقيقاً جنبه نمايشي داشته، ريشه درفرهنگ اين مرزوبوم دارد.

 

-موسیقی

-طب سنتی

از بيماريهاي مسري كه در گذشته وجود داشت و اكثرا كشنده بود مي توان سل، اُ له/Oleh /   (آ بله)، برزخوعه/Barzekhoeh  / (سياه سرفه)، سرخجه، گرم ناخوشي، طاعون و وبا را نام برد.

 بيماريهاي رايج در آن زمان را توسط گياهان دارويي، درمان مي كردند. مثلا گل گاو زبان براي درمان سرماخوردگي و عفونتهاي ناشي ازآن مصرف فراواني داشت و معتقد بودند كه ريه را صاف مي كند. براي سرما خوردگي دارچين را درچاي مي ريختند.عرق كوت كوته/Coot cooteh  / (خا لواش /KHALVASH  / ) . كوت كوته بصورت خودرو در حياط خانه و حياط مسجد وجود داشت.

ريحان را جلوي خانه مي كاشتند تا پشه به داخل خانه نيايد.

گل گاو زبان براي درمان سرماخوردگي و عفونتهاي ناشي ازآن مصرف فراواني داشت و معتقد بودند كه ريه را صاف مي كند. براي سرما خوردگي دارچين را درچاي مي ريختند.عرق كوت كوته/Coot cooteh  / (خا لواش /KHALVASH  / ) . كوت كوته بصورت خودرو در حياط خانه و حياط مسجد وجود داشت.

ريحان را جلوي خانه مي كاشتند تا پشه به داخل خانه نيايد.

- براي درمان سينه پهلو مدفوع مرغ را داغ كرده و در پارچه اي مي ريختند و روي سينه شخص بيمار مي گذاشتند .

- گزنه را براي قلب و ناراحتي هاي قلبي مفيد مي دانستند و قاطي سبزي خورشتي مي كردند و مي خوردند .

- از گياه صنعا نيز براي سفتي شكم استفاده مي كردند و دم كرده آن كار برد داشت .

- اگر گلوي كسي استخوان ماهي گير ميكرد دست در حلق او فرو برده و با انگشت اشاره استخوان را از گلوي او بيرون مي آوردند و به اين عمل خاش گيران مي گفتند و در سال 1247 هجری قمری طاعون در لاهیجان بروز نمود که اکثر مردم شهر را از بین برد و از جمعیت شهر لاهیجان کاست .

در سال 1261 هجری قمری این شهر مبتلا به وبا گردبد و نفوس بسیاری تلف شدند .سال1297 هجری قمری در بیستو یکم صفر لاهیجان دچار حریق بزرگ دیگری شد و این شهر را از پیش خرابتر نمود .

در سنه ی هزار و دویست و چهل و شش (1246هجری قمری) مجددا ً بلیه ی طاعون در لاهیجان افتاده طاعون این دفعه شدتش بیش از طاعون اول بود و قتل عام نمود و کار به جایی رسید که امکان شستن اموات و دفن نمودن نداشتند .

 

 

- مراسم سنتی

جشن عروسي :

جشن عروسي را درحياط خانه مي گرفتند و غذا فسنجان، قيمه و مرغ با برنج درست مي كردند. در قديم درعروسيها برم / Baram / مي بردند كه نوعي چوب سه شاخه بود.در روزي كه عروس را مي خواستند به خانه داماد ببرند برم / Baram / را از خانه بستگان داماد مي گرفتند. به اندازه يك قواره  پيراهني پارچه مي گرفتند و دور چوب مي گذاشتند و روي شاخه ها نا رنج[1] مي گذاشتند.

مقداري برنج ، يك عدد مرغ ، مقداري  گردو و پياز داخل  مجمعه Mojmah/ / مسي          مي گذاشتند و روي آنرا با دستمال ابريشمي  مي پوشاندند و به آن برم / Baram / و شادي    مي گفتند و با ساز و نقاره    / Nagareh / به خانه داماد مي بردند و برم  /Baram  / را به ستون ايوان خانه داماد مي بستند. 

زماني كه عروس را به خانه داماد مي آوردند يك دست عروس را برادر عروس و دست ديگر او را برادر داماد مي گرفت و او را تا نزديك خانه داماد مي بردند. داماد يك كله قند را برمي داشت و پرت مي كرد. وقتي عروس به داماد مي رسيد مردم داماد را هل مي دادند تا به عروس بخورد اگر بر اثر اين بر خورد عروس به زمين مي افتاد مي گفتند كه عروس دست و پا چلفتي است و اگر نمي افتاد مي گفتند كه عروس زرنگ است.

نوازندگان و خوانندگان محلي را به عروسيهايشان دعوت مي كردند و رقاص نيز مي آوردند. شخص رقاص مرد بود و سيني چاي را روي كف دست و چراغ روشن را روي لب مي گذاشت و مي رقصيد.

مهريه و شيربها برای یک عروس رودبنه ای معمولا 400 الی 500 تومان بود. و  شامل مس ، منقال ، سماور، سيني ، آفتابه و لگن  ، گاو ، گوساله ،  زمین و سایر موارد بود.

  براي اولين بار زيرپاي عروس پول مي گذاشتند تاعروس روي پول پا بگذارد يا اينكه چيزديگري به او مي دادند، هديه اي كه به عروس هنگام ورود به خانه داماد دادند يك گاو شيري بود ، به اين پيش كشي در زبان محلي لنگابد / Lengabad  /  مي گفتند.

 وقتي كه عروس براي اولين بار وارد خانه همسر مي شد  يك  ميخ  به او مي دادند تا بالاي در ورودي بكوبد، عقيده بر آن بود كه كوبيدن ميخ باعث مستحكم شدن پيوند زناشويي وپايداري درازدواج مي شود.همچنين عروس را درفصل نشا / Nesha / يا وجين /Vejin / سر زمين   مي بردند تا در كار كشاورزي به آنها كمك كند و آنها به او هديه يا پول مي دادند ، باورشان بر اين بود كه قدم گذاشتن عروس به زمين كشاورزي باعث پربركت شدن محصول در آن سال   مي شود.

خوانندگان محلي را به عروسيهايشان دعوت مي كردند و رقاص نيز مي آوردند. شخص رقاص مرد بود و سيني چاي را روي كف دست و چراغ روشن را روي لب مي گذاشت و مي رقصيد.

مهريه و شيربهاي خانم پرمهر( همسر ابوالقاسم پرمهر ) در سال 1330 هركدام 700 تومان بود. جهيزيه خانم پر مهر شامل 7 مَن مس ، منقال ، سماور، سيني ، آفتابه و لگن كه ا زجنس برنج بود. همچنين 7 تا چادرنماز ، 20 پيراهن مردانه ، 40 پيراهن زنانه ، 10 زير شلواري ، 7 اشرفي ، 4 دست رختخواب بود.

وقتي عروس براي اولين باروارد خانه داماد مي شد، زيرپاي اوپول مي گذاشتند تاعروس روي پول پا بگذارد يا اينكه چيزديگري به او مي دادند، هديه اي كه به خانم پر مهر هنگام ورود به خانه داماد دادند يك گاو شيري بود ، به اين پيش كشي در زبان محلي لنگابد /Lengabad / مي گفتند.

 وقتي كه عروس براي اولين بار وارد خانه همسر مي شد  يك  ميخ  به او مي دادند تا بالاي در ورودي بكوبد، عقيده بر آن بود كه كوبيدن ميخ باعث مستحكم شدن پيوند زناشويي وپايداري درازدواج مي شود

 

عزاداري

 اهالی صداپشته درسه شب قدر يعني شبهاي 19و21و23 رمضان احياء مي گرفتند.

در افطاري از ديگران با غذاهايي مثل شامي ، باقلي مازندراني، فرني  پذ يرايي مي كردند.بعد از پذيرايي از مهمانان همگي به مسجد رفته وعزاداري مي كردند.

مردم درماه محرم مراسم مختلفي را برگزار مي كردند. در روزدوم ماه محرم مراسم علم بندي / Alam bandy /  درمسجد محل بر گزار مي شد.

 اهالي محل با شور و اشتياق خاصي در آن شركت مي كردند و عزاداريهاي ماه محرم عملا از همين روز شروع مي شد.

مراسم علم بندي درمنزل پرمهر نيز دردوم محرم بود و آنها در آن روز مانند دیگر اهالی غذا خيرات مي كردند ، دراين ماه، اهالی هر شب دردو مجمعه / Majma / كه يكي مسي و ديگري رويي بود ، غذا به مسجد مي دادند كه اكثرا خورش فسنجان با برنج بود.

 

آرشیو مطالب
ارسال نظر جديد

  • گلشنی گفته: ۲۰:۴۳ - ۱۳۹۱/۱۰/۹

    باسلام
    در خصوص پروزه مردم شناسی در رود بنه کاری داشتم که لاز ماست با شما تماس تلفنی داشته باشم
    متشکرم

    • مدیر سایت گفته: ۲۱:۴۵ - ۱۳۹۱/۱۰/۹

      آقای گلشنی با ایمیلم تماس بگیرید

  • در زمینه‌ی انتشار نظرات مخاطبان رعایت چند مورد ضروری است:
    • لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی یا گیلکی تایپ کنید.
    • نظرات در ارتباط با همین مطلب باشد در غیر اینصورت از « فرم تماس با مدیریت » استفاده کنید.
    • «مدیر سایت» مجاز به ویرایش ادبی نظرات مخاطبان است.
    • از انتشار نظراتی که حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های دین مبین اسلام باشد معذور یم.
    • نظرات پس از تأیید مدیریت سایت منتشر می‌شود.



    جستجو
    مدیریت
    سایت کرکان بندرانزلی با دامنه
    www.kargan.ir
    نیز در دسترس می باشد.

    روستای کرکان در منطقه جلگه ای و در کنار جاده کپورچال-آبکنار واقع شده دارای نسق 85 ساله (تاتاریخ 1363 شمسی)بوده و از نظر ثبتی جزء بخش 7 حومه انزلی و سنگ شماره 6 میباشد و مسافتش تا کپورچال 7 کیلومتر و تا انزلی 27 کیلومتر است . . .

    شبکه های اجتماعی کرکان
    ارتباط با مدیر   اینستاگرام روستای کرکان   گوگل پلاس روستای کرکان   فیسبوک کرکان  
    تبلیغات
    HTML
    محبوب ترین مطالب
    آرشیو ماهانه

    برای اشتراک در خبرنامه کرکان ایمیل خود را در کادر زیر وارد نمایید